Catalogus:

Fixatief of vernis?


Is je kunstwerk af? En wil je alleen nog de juiste bescherming tegen schadelijke invloeden, zoals vuil of aantasting van zonlicht?
Dan kan je gebruik maken van een vernis of een fixatief. 


Wat is fixatief?

Fixatief bindt droge media aan zijn ondergrond. Droge media bevat geen bindmiddel, zoals verf dat het pigment bindt aan zijn ondergrond. Wij raden je aan om je werk gemaakt met droge media (pastels, potloden en houtskool) tussentijds en bij het voltooien te behandelen met het juiste fixatief. Dit zal zorgen dat de kwetsbare pigmentlagen beter aan de ondergrond zullen hechten. Ook kan je je aquarel behandelen, echter alleen als je werk af is! 

Fixatief bevat synthetische polyvinylharsen of natuurlijke harsschellak die zijn opgelost in een drager van alcohol. Enkele fixatieven bevatten ook een UV-bescherming. Fixatief wordt meestal gebruikt in de vorm van een spray, spuitbus of pomp.  

De kleur van je werk, met name bij pastels, gouaches en aquarellen, zal na behandeling van fixatief donkerder worden. Let op: Als je te veel fixatief gebruikt dan gaan de highlights van je werk verloren en wordt mogelijk je papier transparanter. Ons advies: Test de fixatief eerst op een test vel met jouw gebruikte producten of op een klein hoekje van je werk. 


Wat is vernis?

Vernis beschermt je schilderij tegen vervuiling, stof, vocht en vingerafdrukken. Je gebruikt het meestal bij olieverf, acrylverf of tempera. Naast bescherming van je schilderij kan je vernis ook gebruiken om de glans van je werk te veranderen (verhogen, verminderen of een combinatie hiervan). 

Venis bevat synthetische harsen (alcrylhars, aldehydehars of ketonhars) of natuurlijke harsen (dammar en gom) die zijn opgelost in een drager van voornamelijk spiritus. Matte vernis bevat matteringsmiddelen, zoals was. Enkele vernissen bevatten een UV-bescherming. Dat zal  het proces van veroudering vertragen, zowel je pigmenten in je werk als de hars.

Vernis breng je aan met een spuitbus of een spalter.


Wat zijn de verschillen tussen de vernissen en fixatieven?

  • Eindvernis: deze kan je op elk moment verwijderen met het juiste oplosmiddel.
  • Permante eindvernis: deze is niet te verwijderen.
  • Retoucheerbare vernis: deze gebruik je voor olieverf als tussen vernis of als tijdelijke bescherming.
  • Retoucheerbare fixatief: deze kan je tussentijds gebruiken als je in lagen werkt met losse pigmenten, zoals pastels, houtskool en potloden.
  • Definitieve fixatief: deze hebben een bindend effect voor losse pigmenten.

Let op: al deze middelen moet je dun aanbrengen en op een droog en schoon oppervlak!


Onze tips bij het gebruik van vernis en fixatief:

  • Zorg dat je werk altijd stofvrij is. Tijdens het droogproces kan het stof van je werkplek op je kunstwerk komen. Het is verstandig om iets ter bescherming boven je werk te maken, zodat er zo min mogelijk stof op komt.
  • Zorg dat je werk en het vernis op kamertemperatuur zijn. Als je vernis aanbrengt op een te warm oppervlak zal het te snel drogen. Tevens heeft vorst ook geen goede invloeden op de vernis.
  • Gebruik je mat of satijn vernis? Zorg dan dat je het altijd heel goed schut voor gebruik!
  • Breng je de vernis aan met een spatler? Zet je werk dan rechtop of juist plat. Breng de vernis snel en gelijkmatig in een dunne laag aan. Als je een tweede laag aanbrengt, doe dit dan in tegenovergestelde richting van de eerste laag.
  • Gebruik je vernis of fixatief in een spray vorm? Zet je werk dan rechtop en breng het in een regelmatig patroon aan. De eerste laag van links naar rechts en als deze droog is de tweede van boven naar beneden. Spray op een afstand van 30-40 cm. En spray altijd tot over de rand je werk heen om een gelijkmatige coating te verzekeren.
  • Voorkom verstopte sproeikoppen door direct na gebruik het met een droge doek af te vegen. Mocht het toch verstop zijn? Dan kan je het reinigen met aceton of een andere reiniger met oplosmiddelen.
  • Ga je aan de slag met vernis of fixatief? Zorg dan dat je ruimte goed geventileerd is. De middelen kunnen vluchtige organische oplosmiddelen bevatten.